Verschillende soorten bedrijfsbeëindiging en de positie van werknemers
Een bedrijf dat stopt, kan dat op verschillende manieren doen. En dat maakt nogal wat uit, niet alleen voor de werknemers die daarbij hun baan verliezen, maar ook voor de onderneming en haar bestuurders. Krijgen werknemers bijvoorbeeld een transitievergoeding? Geldt er een opzegtermijn? En wanneer kunnen zij aanspraak maken op een WW-uitkering? In deze blog zetten we de drie vormen van bedrijfsbeëindiging naast elkaar.
Faillissement
Bij een faillissement wijst de rechtbank een curator aan, die onder toezicht van een rechter-commissaris de boedel beheert en vereffent. De curator moet rekening houden met alle belangen, waaronder ook die van de werknemers. De curator kan de arbeidsovereenkomst opzeggen op grond van artikel 40 Faillissementswet, met machtiging van de rechter-commissaris. De arbeidsovereenkomst eindigt met inachtneming van de opzegtermijn en maximaal zes weken.
Voor de werknemer is het grootste nadeel dat er geen aanspraak bestaat op een transitievergoeding. Ook doet zich vaak de situatie voor dat de werkgever het loon niet meer kan betalen. In dat geval neemt het UWV de loonbetaling over via de loongarantieregeling (artikel 61 e.v. Werkloosheidswet). Het UWV vergoedt dan het achterstallige loon over maximaal dertien weken voorafgaand aan het ontslag, het loon over de opzegtermijn van maximaal zes weken en openstaand vakantiegeld en pensioenpremies over maximaal het voorafgaande jaar. Na de opzegtermijn maakt een werknemer – als aan alle voorwaarden is voldaan – aanspraak op een WW-uitkering.
Turboliquidatie
Heeft een rechtspersoon geen baten meer, dan kan deze worden ontbonden via een turboliquidatie. Dit kan ook als er nog schulden openstaan. Sinds de Tijdelijke wet transparantie turboliquidatie moet het bestuur binnen veertien dagen financiële verantwoording afleggen bij de Kamer van Koophandel en schuldeisers, waaronder werknemers, hierover informeren.
Voor werknemers is dit verreweg het ongunstigste scenario. Er is geen sprake van een opzegging: de rechtspersoon houdt direct van rechtswege op te bestaan en daarmee eindigt ook de arbeidsovereenkomst, zonder dat daarvoor een wettelijke ontslaggrond bestaat. Dit betekent geen opzegtermijn, geen transitievergoeding en geen loondoorbetaling over een opzegtermijn. Voor achterstallig loon van vóór de ontbindingsdatum kan nog een beroep worden gedaan op de loongarantieregeling, maar vanaf de ontbindingsdatum is de werknemer direct aangewezen op een gewone WW-uitkering. In het ongunstige geval komt een werknemer hiervoor niet in aanmerkingen bijvoorbeeld wanneer de werknemer (nog) niet aan de referte-eis voldoet.
Bedrijfsbeëindiging met vereffening
Besluit een onderneming vrijwillig te stoppen en zijn er nog baten, dan wordt een vereffenaar aangesteld om de rechtspersoon af te wikkelen. Als de schulden de baten overstijgen, dan moet de vereffenaar het faillissement aanvragen.
Voor het ontslag van werknemers moet de werkgever eerst een ontslagaanvraag indienen bij het UWV wegens volledige bedrijfsbeëindiging. Het UWV toetst daarbij of de activiteiten ook daadwerkelijk worden gestaakt en niet bijvoorbeeld in een andere rechtspersoon worden voortgezet. Pas na toestemming kan de werkgever opzeggen, met de geldende opzegtermijn.
Dit is voor werknemers het meest gunstige scenario. De werkgever is verplicht de transitievergoeding te betalen, naast het loon tijdens de opzegtermijn. Na afloop van de opzegtermijn kan de werknemer aanspraak maken op een WW-uitkering.
Afsluitend
De manier waarop een bedrijf wordt beëindigd, bepaalt in grote mate hoe werknemers daarvan de financiële gevolgen ondervinden. Bij een reguliere bedrijfsbeëindiging met vereffening is de werknemer het best beschermd. Bij een turboliquidatie is de werknemer het minst goed af.
Heeft u vragen over welke bedrijfsbeëindiging het meest geschikt is of de positie van werknemers daarbij? Neem gerust contact met ons op.