Wieringa AdvocatenWieringa Advocaten • Postbus 10100 1001 EC Amsterdam • IJdok 17 1013 MM Amsterdam • +31 (0)20 624 6811 • wieringa@wieringa.nl
 
Employment Law

Beoordeling van ontbinding van een arbeidsovereenkomst in hoger beroep

Over de beëindiging van arbeidsovereenkomsten zijn sinds 2016 opeens veel nieuwe Hoge Raad uitspraken. Dit komt doordat met de invoering van de WWZ in juli 2015 de mogelijkheid van hoger beroep van ontbindingsbeschikkingen is geïntroduceerd. De ontbindingsprocedures kunnen zich op deze manier steeds meer uniformeren met het “gewone” procesrecht.

Ex tunc of ex nunc?

De Hoge Raad heeft recent geoordeeld over de vraag hoe de rechter in hoger beroep naar de arbeidsrelatie moet kijken. Moet dat ex nunc: zoals het nu is? Of moet dat ex tunc: zoals het was ten tijde van procedure in eerste aanleg?

In een hoger beroep procedure beperkt het oordeel van het hof zich tot de grenzen van de rechtsstrijd, maar dan wel op basis van de huidige (ex nunc) stand van zaken. Het hoger beroep kent in algemene zin een herkansingsfunctie, daardoor kan de appellant nieuwe feiten, omstandigheden en gronden aanvoeren.

Bij het hoger beroep van de ontbinding van een arbeidsovereenkomst is dat toch anders. Ten eerste schorst hoger beroep de tenuitvoerlegging van de beschikking tot ontbinding niet, de arbeidsovereenkomst blijft ontbonden en werknemer kan ergens anders gaan werken. Daarnaast kan het hof de ontbinding ook niet vernietigen. Het hof kan alleen de werkgever veroordelen de arbeidsovereenkomst te herstellen. Bij de beoordeling door het hof over de ontbinding zou het dus eigenlijk heel gek zijn als wordt gekeken naar de huidige (ex nunc) stand van zaken, terwijl het hof moet beoordelen of destijds (ex tunc) door de kantonrechter terecht ontbinding was uitgesproken. Precies daarom heeft de Hoge Raad geoordeeld dat bij het hoger beroep van de ontbinding van een arbeidsovereenkomst, het hof ex tunc moet oordelen.

Dat laat echter onverlet de algemene herkansingsfunctie van het hoger beroep. Als procespartijen ontdekken dat zij in eerste aanleg dingen niet hebben aangevoerd, die toch wel relevant hadden kunnen zijn, dan kan dat in hoger beroep alsnog. Daarbij moet het wel gaan om feiten en omstandigheden die zich voordeden vóór de ontbindingsbeschikking, maar pas daarna bekend of bedacht werden. Daarmee wordt recht gedaan aan de beoordeling ex tunc: hoe was de arbeidsrelatie voor de ontbinding? Daarnaast wordt recht gedaan aan de herkansingsfunctie die bij alle hoger beroepsprocedures geldt: partijen kunnen eerdere onvolkomenheden in hun standpunt en onderbouwing daarvan verbeteren.

Als bij die beoordeling wordt geoordeeld dat de ontbinding in eerste aanleg ten onrechte was, dan komt het hof vervolgens wel toe aan een ex nunc beoordeling. Die beoordeling gaat over de vraag of arbeidsovereenkomst op dit moment alsnog moet worden hersteld.

Achtergrond

In de onderhavige zaak bij de Hoge Raad had de werknemer hoger beroep ingesteld tegen de ontbinding van zijn arbeidsovereenkomst, waarbij hij de transitievergoeding volledig toegewezen had gekregen. Dat hoger beroep had hij beter niet kunnen doen. Wat bleek, nadat de ontbinding was uitgesproken had de werkgever misdragingen van werknemer ontdekt van vóór de ontbinding. De werknemer had nadat hij was vrijgesteld van werk ingelogd in het account van de bestuurder van werkgever. Hij had e-mails van bestuurder gelezen en opgenomen gesprekken van de bestuurder met zijn raadsman (af)geluisterd. Deze informatie paste allemaal binnen de ex tunc beoordeling en werkgever mocht deze nieuwe feiten in hoger beroep in het kader van de herkansingsfunctie aanvoeren. Het gevolg voor werknemer was dat de ontbinding door de kantonrechter als terecht werd beoordeeld, maar dat werknemer destijds ernstig verwijtbaar had gehandeld. Daardoor moest hij zijn transitievergoeding inleveren èn een schadevergoeding betalen aan werkgever. Oeps.

De les die hieruit kan worden geleerd is denk ik “bezint eer ge begint”. En vraag vooral aan een ervaren procesadvocaat wat de kansen en vooral de risico’s zijn in hoger beroep. Let daarnaast in arbeidsrechtzaken altijd op de korte termijnen.

Maartje Oliemans schreef bij deze beschikking een annotatie die is gepubliceerd in het tijdschrift Jurisprudentie in Nederland, aflevering 3, 2020 (JIN 2020/3, nr. 38).

Deel dit artikel via     
Twitter     Twitter     E-mail     

Maartje’s recent blogs

 

what are you looking for?

pages with at least one of the search terms
pages with all search terms
pages with the exact text

in the entire website
only in the blog
in the website except the blog

Wieringa Advocaten